Aminokwasy |
![]() |
![]() |
Aminokwasy to monomery, które zawierają w swojej budowie dwie grupy funkcyjne: grupę aminową (NH2) – tzw. N-koniec oraz grupę karboksylową – tzw. C-koniec. Jest 20 rodzajów aminokwasów budujących białka. Wszystkie te aminokwasy zbudowane są z atomów węgla, wodoru, tlenu i azotu. Są również aminokwasy, które w swej budowie posiadają atom siarki – aminokwasy siarkowe. Należą do nich metionina, cystyna i cysteina. Wiązanie peptydowe powstaje między grupą aminową jednego aminokwasu i grupą karboksylową drugiego aminokwasu, dając peptyd. Dipeptydy zbudowane są z dwóch cząsteczek aminokwasów. Polipeptydy zawierają trzy i powyżej cząsteczek aminokwasów ułożonych w łańcuchy. ![]() Wzór ogólny aminokwasu ![]() Wiązanie peptydowe ![]() Wzór proliny W typowym aminokwasie centralnie położony atom węgla alfa - Cjest połączony z I-rzędową grupą aminową - NH2 grupą karboksylową - COOH i łańcuchem bocznym -R. Prolina jest wyjątkiem, ponieważ zawiera II-rzędową grupę aminową. 20 standardowych aminokwasów:20 standardowych aminokwasów różni się od siebie tylko strukturą łańcucha bocznego .Ze z uwagi na te różnice opracowano podział aminokwasów. Aminokwasy wykazują odrębne właściwości fizyko-chemiczne, właściwości te determinuje natura łańcucha bocznego. Różne łańcuchy powodują to, że niektóre aminokwasy są kwaśne a inne zasadowe. Jedne mają mały łańcuch boczny, a inne łańcuch o dużej masie. Niektóre posiadają aromatyczny łańcuch boczny. Podział aminokwasów:Aminokwasy możemy podzielić na egzogenne i endogenne. Kryterium tego podziału jest to czy dany aminokwasy jest syntezowany przez organizm człowieka, czy należy dostarczyć go wraz z pokarmem.Aminokwasy endogenne - są to aminokwasy, które mogą być syntezowane przez organizm człowieka. Jest ich 12 .Aminokwasy endogenne dla człowieka to:
Aminokwasy naturalne, niebiałkowe:wytwarzane są w organizmach żywych. Aminokwasy niebiałkowe mogą wchodzić w skład peptydów, ale nie można ich uzyskać hydrolizując białka. Do aminokwasów niebiałkowych należą:
Aminokwasy kontaktowe:Aminokwasy kontaktowe są to aminokwasy znajdujące się w centrum aktywnym enzymu. To najbardziej reaktywne aminokwasy.Aminokwasy kontaktowe- przykłady:
Aminy - arylowe i alkilowe pochodne amoniaku:Aminy biogenne powstają jako produkty rozkładu aminokwasów, które wchodzą w skład białek. Powstają na skutek dekarboksylacji aminokwasów. Mogą być bardzo toksyczne i wykazywać silne działanie fizjologiczne.Aminy biogenne- przykłady:
Neurotransmitery = katecholoaminyKatecholoaminy są to pochodne tyrozyny.
|